Frå overheadprojektor til KI: Korleis teknologi forandrar utdanninga

Då eg byrja som lærar i 2008, var eg ein del av ei gruppe på åtte lærarar som delte to stasjonære datamaskiner. Alt frå å registrere fråvær til å sende meldingar til kollegaer gjekk føre seg med handskrivne lappar. Når eg underviste elevane om blodomløpet, brukte eg ein overheadprojektor til å vise eit uklart bilete av hjartet. I dag kan det lett visualiserast med filmar, bilete og animasjonar med berre eitt klikk.

Den raske digitaliseringa

Sjølv om endringar i skulen skjer sakte, har digitaliseringa gått i rasande fart. Svenske skular har raskt teke i bruk digitale verktøy og arbeidsmåtar som har revolusjonert undervisninga. I 2017 bestemte den svenske regjeringa at dei nasjonale prøvene skulle gjennomførast digitalt, noko som gav stor fart i utviklinga av digitale vurderingsverktøy og -metodar. På berre nokre få år eksploderte marknaden, og lærarane fekk tilgang til digitale bøker, interaktive simuleringar i matematikk og fysikk, vurderingsverktøy og ikkje minst digitale prøveplattformer.

Skjermtid – korleis bør vi tenkje om det?

Samtidig som skulane har fått digitale einingar, har born og unge også tilgang til skjermar utanfor skulen. Born blir eksponerte for skjermar frå svært ung alder; det er ikkje uvanleg at toåringar brukar ei digital eining jamleg. Eldre born og tenåringar brukar mykje av fritida si framfor ein skjerm. I Sverige er det no fleire som uttrykkjer uro for kva skjermtid gjer med born og unge.

Denne debatten er utruleg viktig; vi må finne ut korleis denne bruken faktisk påverkar unge menneske, og kanskje viktigast av alt, hjernen deira. Med tanke på kor formbar hjernen til born er, ville det vore merkeleg om noko dei gjer fleire timar om dagen, ikkje påverka utviklinga av hjernen.

Likevel er det viktig å skilje mellom dei to diskusjonane: skjermtid på skulen og heime. Det vi bør ta med oss frå debatten om skjermtid, er kunnskapen om korleis sosiale medium og spel er utforma for at hjernen vår skal ville ha meir og meir. Dei er ikkje laga for at vi skal «nå slutten» eller kjenne oss ferdige – difor er det vanskeleg å slutte, og det er alltid freistande å vende tilbake. Rolla teknologien har i klasserommet, er ei anna. Teknologi kan i staden brukast til å hjelpe elevane å halde fokus, bli mindre distraherte og nå sitt fulle potensial. Digitale einingar kan til dømes brukast til å gjennomføre prøver i eit sikkert og kontrollert miljø, gi umiddelbare tilbakemeldingar på vurderingar eller lage personleg tilpassa vurderingar ut frå behova til den enkelte eleven. Dette er berre nokre døme på korleis teknologi kan gjere skulearbeidet betre på ein meiningsfull måte.

Framtida for digitaliseringa i skulen

Digitale verktøy har gjort det mogleg for oss å ta verda utanfor inn i klasserommet og gi undervisninga farge og inspirasjon på måtar som ikkje var moglege før. Digitaliseringa av skulen i Sverige og mange andre land har gått raskt, og før vi fullt ut kan sjå verknadene, står vi allereie framfor den neste store endringa: KI sitt inntog i utdanninga, som kan få endå større konsekvensar enn sjølve digitaliseringa.

Vi som utviklar Exam.net, følgjer nøye med på forskinga og dei pågåande debattane om digitale verktøy og KI i skulen. Vi leverer produkt som verkeleg gjer ein skilnad for lærarane ved å støtte dei i alle delar av vurderingsprosessen. For å arbeide effektivt i eit digitalt miljø er det avgjerande at arbeidsflytar og funksjonar er nøye utvikla for både lærarar og elevar. Digitale prøveverktøy kan til dømes tilpassast behova til den enkelte eleven, som støtte ved dysleksi eller språkvanskar. Vi tenkjer nøye gjennom kvar oppleving i produktutviklinga vår. Høvet til å bruke det låste nettlesarmiljøet vårt, ikkje berre under vurderingar, men kvar gong det trengst fokus, er ein avgjerande føresetnad for å styre elevane mot dei rette oppgåvene. Vi legg vekt på å byggje produkt av høg kvalitet, slik at lærarar og elevar kan konsentrere seg om læringa – også i eit digitalt miljø!